927 nazwisk mieszczan łomżyńskich w perspektywie historycznej (XV – XIX wiek)

dr Małgorzata K. Frąckiewicz


927 nazwisk mieszczan łomżyńskich w perspektywie historycznej

                                              (XV – XIX wiek)

   „Znajomość genezy własnego nazwiska i jego historycznych zaświadczeń może  być powodem szlachetnej dumy, przysparzać ochoty do pracy, pomnożenia dorobku przodków, umiłowania ziemi rodzinnej, w szerszym wymiarze określenia narodowości, przynależności do klasy społecznej, zbadania wielu problemów naukowych”[1].

Wstęp
W niniejszym opracowaniu zostaną przedstawione niektóre[2] historyczne nazwiska łomżyńskie z okresu od XV do XIX wieku, czyli nazwy osobowe, jakimi posługiwali się mieszczanie łomżyńscy, żyjących w mieście we wskazanym okresie. Opracowanie to powstało m.in. na podstawie materiału zaczerpniętego z akt metryk rodzinnych, z których wyekscerpowano obszerny materiał antroponimiczny na potrzeby będącego w przygotowaniu Słownika nazwisk łomżan (XV-XIX wiek)[3]. Ten historyczny materiał z dużym prawdopodobieństwem wskazuje, kiedy dane nazwisko pojawiło się w mieście jako element identyfikujący mieszczanina łomżyńskiego, co z kolei stanowi – wraz z informacjami zawartymi w opisie źródłowym danego antroponimu – pewną wskazówkę do poznania dziejów rodów i rodzin łomżyńskich, które tworzyły społeczność miasta, były jego czynnikiem kulturotwórczym.
Trzeba tu bowiem postrzegać nazwisko jako pewien fakt historyczny, za pośrednictwem którego możemy „stwarzać siebie”, identyfikować swoje predyspozycje, kreować własne życie, ale także życie rodziny, społeczności czy też narodu, do którego przynależymy.
Nazwisko to nośnik:
tożsamości i dziedzictwa,
dziejów i wartości rodzinnych,
dumy,
kultury,
wiedzy o historii społeczności lokalnej.
Nazwisko to szczególny dokument historyczny, fakt historyczny i językowy o niezwykłych walorach poznawczych i kulturowych.

1. Źródła rękopiśmienne z zasobu Archiwum Diecezjalnego i Archiwum Państwowego w Łomży (APŁ) – księgi metrykalne (przykłady)[4]
Księgi parafialne zawierają akta narodzin, zgonów oraz zaślubin. Do 1808 roku księgi te były pisane po łacinie, potem sporządzano je w języku polskim. Od 1868 roku znajdujemy w nich wpisy po rosyjsku. Wiele aktów trudno przeczytać, by zarejestrowane w nich nazwiska łomżan przepisać we właściwej postaci (tzn. w takiej, jakiej używali jej nosiciele danego nazwiska). Jest to związane zwykle ze znacznym zniszczeniem księgi lub nieczytelnym zapisem danego antroponimu.
Oto przykład aktów z ksiąg parafialnych jako oryginalnych materiałów źródłowych:

Akt urodzenia nr 54 z roku 1808

Akt urodzenia nr 54 z roku 1808

Poniżej treść jednego z aktów chrztu (zapis oryginalny z zachowaną dziewiętnastowieczną pisownią):
„Działo się w mieście Łomży dnia iedynastego Listopada roku tysiąc ośmset trzydziestego czwartego o godzinie piątej po południu stawiła się Anna Gawłoska akuszerka z Łomży lat pięćdziesiąt dwa maiąca w obecności Antoniego Mierzejewskiego lat pięćdziesiąt i Filipa Mierzejewskiego lat czterdzieści dziewięć maiący obadwoch malarzy z Łomży i okazała nam dziecię płci męzkiey urodzone w Skowronkach dnia dzisieyszego o godzinie pierwszey popołudniu z Katarzyny Karpińskiey nizamężney lat trzydzieści maiącey. Dziecięciu temu na chrzcie swiętym odbytym w dniu dzisieyszym nadane zostało imie Stanisław. Chrzcił X. Sakowicz a Rodzicami Chrzestnymi byli Filip Mierzejewski z Małgorzatą Gocłowską. Akt ten stawaiącemu i swiadkom przeczytany został pisać nieumieią”( 1834, wpis nr 172).

Akt zgonu nr 164 z roku 1812

Akt zgonu nr 164 z roku 1812

 

Poniżej zaś przedstawiono, również jako przykład, opis jednej z ksiąg, źródła rękopiśmiennego, z którego m. in. zaczerpnięto dane do prezentowanego poniżej materiału antroponimicznego.
Zespół nr 4, sygnatura 1795 – „Księga Aktów zejścia par. Rz. Kat. Łomżyńskiej od roku 1808-1811” – księga w oprawie kartonowej, formatu 206 x 344 mm. Stan zachowania dobry. Składa się z 96 kart, w tym 84 karty zapisane obustronnie w języku polskim. Karty nr 85-96 są puste. Na każdej karcie w prawym górnym rogu znajduje się okrągła pieczęć. Dokument rejestruje 491 aktów zgonów ludności z gminy łomżyńskiej od dnia 30 maja 1808 r. do dnia 28 kwietnia 1811 r. Wszystkie akta sporządził Ignacy Piwowarski – urzędnik stanu cywilnego. Wśród zawartych w niej aktów zgonu ludności wyznania rzymskokatolickiego znajdują się liczne poświadczenia zgonów ludności żydowskiej („starozakonnych”)[5].
W takich księgach znajdują się również akta zapowiedzi określające terminie pierwszego i drugiego ogłoszenia w kościele chęci zawarcia małżeństwa przez nupturientów. Informują one także o takich faktach jak: stan społeczny osób, zawód, miejsce zamieszkania, wiek narzeczonych, imiona i nazwiska ich rodziców, miejsce zamieszkania. Podobne dane dotyczą także zmarłych.
Przedstawione źródła mają wartość badawczą nie tylko dla językoznawców, lecz także dla historyków, genealogów, badaczy dziejów rodzin oraz dla demografów i socjologów czy świadomych i cierpliwych poszukiwaczy korzeni własnego rodu.
Z takich źródeł, jak te opisane wyżej, ekscerpowano przede wszystkim materiał onomastyczny z XVII-XIX[6] wieku, a więc nazwiska mieszczan łomżyńskich, które w obrębie Słownika mają swoje usytuowanie w porządku alfabetycznym i chronologicznym np.:
FISZKOWICZ: Froma[7] Fiszkowicz 1819[8], KAZŁ[9] 43; nazwisko utworzone prawdopodobnie od śrwniem. visch ‘ryba’ formantem –owicz.
POLKOWSKI: Euzebin Polkowski włościanin[10] 1809, KAUŁc[11] 279[12]; Maciej Polkowski cukiernik 1811, KAŚŁ 14; Stanisław Polkowski żołnierz dymisjonowany 1866, KAZŁ 311; nazwisko utworzone od nazwy miejscowości Maz.: Polkowo, dziś Karwowo-Polki, łomż., gm. Radziłów, formantem –ski[13].
WOYDYLAK: Franciszka Woydylak 1866, KAZŁ 299; nazwisko utworzone prawdopodobnie od nazwy osobowej Wojdyła, też Wojdyło lub nazwy miejscowości Wojdyły w pow. mazowieckim, formantem – ak.

2. Terytorium parafii łomżyńskiej a terytorium współczesnej Łomży

Dzisiejsza Łomża jest usytuowana na terenie kilku dawniej istniejących wsi, które kiedyś wchodziły w skład parafii łomżyńskiej. Rodziny lub też krewni noworodków czy zmarłych przybywali z nich do parafii w Łomży, by np. ochrzcić dziecko czy zgłosić zgon kogoś bliskiego, sąsiada, a niekiedy człowieka samotnego. Wsie, z których oni docierali do Łomży, graniczyły dawniej z miastem, znajdowały się w jego otulinie. Jako miejscowości, które współtworzą dzisiaj Łomżę, traktuje się tu następujące dawne wsie podłomżyńskie: Kraskę, Łomżycę[14], Skowronki[15]. Z czasem bowiem weszły one w skład obszaru miasta.
W informacjach źródłowych zawartych w Słowniku geograficznym Królestwa Polskiego i innych krajów słowiańskich znajdujemy bliższe ich przedstawienie, które stanowi podstawę poniższego opisu, przybliżającego i popularyzującego wiedzę o tych miejscowościach, na terenie których obecnie rozpościera się Łomża jako miasto z prawie 600-letnią historią[16].
Kraska – wieś położona 2 km na południowy–zachód od Łomży. Początek tej wsi dał młyn istniejący od XVI w., który pierwotnie nazywał się Lasota[17] od nazwiska właściciela (Lasotta). W 1547 r. właścicielem młyna stał się młynarz królewski Stanisław Kraska[18] i z kolei od jego nazwiska powstała i upowszechniła się nazwa tego młyna, obecnie jest ona nazwą osiedla domów jednorodzinnych, włączonego w obręb miasta.
Łomżyca – miejscowość powstała pod koniec XVI w., niegdyś wieś chłopów książęcych znajdująca się w powiecie łomżyńskim; stanowiła cel wycieczek (podobnie jak Kupiski) dla mieszkańców Łomży, gdyż oddalona była od miasta o 2 km. Dziś to część miasta, jedna z jego kilku dzielnic.
Skowronki – dawniej wieś i folwark w powiecie łomżyńskim, obecnie część Łomży.
W niniejszym opracowaniu są prezentowane wybrane, najczęściej potwierdzone w badanych źródłach nazwiska łomżan z okresu od XV do XIX wieku, którzy zamieszkiwali w tym czasie wymienione miejscowości i samo miasto, tworząc podstawowy zrąb jego społeczności.

3. Nazwisko – nośnik tożsamości ludzi i miejsc

Nazwisko jako pojęcie ma swoje rozmaite opisy. W powszechnym „odczuciu językowym to dziedziczne określenie człowieka, które przechodzi z ojca – rzadko z matki – na dziecko, z męża na żonę, określenie, którym w specyficzny sposób interesują się instytucje społeczne i państwowe[19].
Nazwisko stanowi dla człowieka wartość, dobro, które jest dziedziczone po przodkach jako element charakterystyczny dla całej rodziny, identyfikujący jej członków, świadczący o ich wspólnych korzeniach, więzach rodzinnych, tożsamości.
Dawniej były dwa odstępstwa od reguły jego dziedziczenia. Otóż w przypadku dzieci panieńskich niemowlę przyjmowało nazwisko matki, natomiast gdy rodzice dziecka nie byli znani, nazwisko nadawały niemowlęciu władze administracyjne bądź szpitalne.
Podstawową funkcją nazwiska jest wyróżnienie danej jednostki w środowisku ludzkim, czyli jej identyfikacja. Obecnie oczywistym wydaje się posiadanie nazwiska i nie istnieje możliwość istnienia człowieka bez tego podstawowego elementu naszej tożsamości. W przeszłości nieco inaczej niż obecnie radzono sobie z rozróżnianiem ludzi, co kodują źródła.

4. Nazwiska łomżyńskie ze źródeł Archiwum Diecezjalnego i Archiwum Państwowego w Łomży

Wiele spośród współczesnych nazwisk łomżan potwierdzonych zostało jako te, które pojawiły się w mieście wraz ze swoimi nosicielami np. w XVII czy XIX wieku. Poniżej przedstawiono ich listę.

Lista wybranych nazwisk, które pojawiły się w Łomży w XVII wieku:
Abrahamowicz, Abramowicz, Adamowicz, Aurifaber, Bagiński, Baykowski, Balewicz, Basik, Bąk, Bąkowski, Bialik, Białek, Białkowicz, Białobrzeski, Białucki, Biały, Biegalik, Bieskowic, Bobrowski, Bonus, Borawski, Borek, Borkowski, Borowski, Braxator, Brodzik, Brokowski, Bronakowski, Bronowicz, Bronowski, Bruszewski, Brzeziński, Bukowski, Całka, Chirurgus, Chmura, Choiński, Chojka, Chojnowski, Cholewski, Chomętowski, Chrzanowski, Chrzan, Chrzanowski, Ciborowski, Cichocki, Cieśla, Cieślik, Czajka, Czajkowski, Czarniawski, Czermieński, Czerwiński, Czyżewski, Danowski, Dardziński, Dąbrowski, Dedo, Dębowski, Dmiński, Duchnowski, Duda, Dudzik, Dudziński, Dusza, Dymnik, Dymowski, Dziedo, Dziedowicz, Dzierżanowski, Falczak, Farmacopola, Ferenc, Filoch, Flak, Gacki, Gajda, Gajdzik, Gajdziński, Gajewnik, Garnuszewski, Gesek, Gębalik, Gierwat, Giza, Głowacz, Godzięba, Golan, Golik, Gorgon, Gosiewski, Gosk, Goszewski, Grącki, Grobka, Grochowicz, Grochowski, Grodkowski, Gromacki, Grotowski, Gruszka, Grzela, Grzelak, Grzybowski, Iglarz, Iwanowski, Jabłoński, Janicki, Janowski, Jarnutowski, Jarosiński, Jasiński, Jastrzębski, Jemielity, Jesionek, Jeżewicz, Kaczorek, Kaczyński, Kakowski, Kalinowski, Kałdunek, Kamiński, Kapłonek, Karkowski, Karpiński, Karwowski, Kędzierski, Kisiołek, Klepacki, Klimas, Klimek, Kobylewski, Kordasz, Kosiński, Kotek, Kowalczyk, Kowalewski, Kowalik, Koza, Kozłowski, Koźlik, Kożuszek, Krajewski, Krakowski, Kramarz, Kramkowski, Kraszewski, Krawczyk, Krawiec, Kret, Krupiński, Krystofowicz, Kucharz, Kuchta, Kukliński, Kulik, Kurpiewski, Kwapis, Lawendowski, Leszczeński, Leszczyński, Lewicki, Lipski, Lisiewski, Łempicki, Łoś, Makowski, Maksymowicz, Maleszewski, Malinowski, Markowski, Masłowski, Matlak, Mężeński, Miarka, Michacki, Mieczkowski, Miecznik, Mierkowski, Mikucki, Mławski, Młynarz, Modzelewski, Molitor, Moszczyński, Mościński, Mroczkowski, Mucha, Mularz, Niedźwiedzki, Nieskorski, Nieskurski, Nosek, Nowak, Obrycki, Obuchowski, Ochotka, Okrasa, Okurowski, Opęchowski, Ostaszewski, Ostrowski, Owczak, Pac, Pastor, Pawłowski, Pasznik, Peczyński, Perkowski, Piątek, Piątkowski, Piechociński, Piotrowski, Piszczatowski, Piwowar, Plaga, Plewa, Płocharz, Podgórski, Podobała, Popczyk, Popek, Popławski, Poświata, Poświecik, Prochenkowicz, Prusak, Prusiński, Przygoda, Ptaszek, Radomski, Rataj, Ratuski, Rogal, Rogalski, Rojek, Roa, Romanowski, Ropel, Ropelik, Rosiński, Roskowicz, Rostek, Rostkowski, Roszkowski, Rozański, Roziński, Rudnicki, Rusin, Rutkowski, Rybak, Rybiak, Rychliczek, Rychlik, Rymarz, Rynkiewicz, Rzezak, Sadowski, Safranek, Salewski, Sartor, Sasin, Sępik, Sidlik, Siemiński, Sierzput, Sierzputowski, Sikorski, Siuchno, Skopek, Skrzydło, Smoleń, Smugorzewski, Sobocki, Sobolewski, Socha, Spinek, Spytkiewicz, Stalmach, Staniura, Stelmach, Suchorog, Sudrawski, Sulewski, Suliński, Sumowski, Surawski, Surma, Surtor, Swejk, Sypniewski, Szulc, Szulk, Szumowski, Szydło, Szymański, Szymborski, Ścianka, Ślusarz, Śmiarowski, Świder, Świderski, Tabędzki, Tandecik, Tandeta, Tracz, Trela, Trelak, Trojanowski, Truchanowski, Truszkowski, Trwoga, Tułaj, Tupta, Turzyński, Waniewski, Wąchała, Wądołowski, Wąsik, Wdziekoński, Wesołowski, Wieczorek, Wiecznik, Wierzejewski, Więckowski, Wilczek, Wiśniewski, Witek, Witkow, Witkowicz, Witkowski, Włodkowski, Wodka, Woszczynka, Woziwodka, Woźnica, Woźny, Wróbel, Wróblewski, Wysocki, Wyszyński, Zabłocki, Zaborowski, Zaczek, Zagajny, Zagroba, Zając, Zalewski, Zaręba, Zatorski, Zdun, Zdunek, Zduńczyk, Ziółkowski, Zwierzchowski, Zygmuncik, Żebrowski, Żukowski, Żurawski.

Lista wybranych nazwisk, które pojawiły się w Łomży w XIX wieku[20]:
Abramowski, Abramski, Anicki, Ankielowicz, Arciszewski, Arunowicz, Asz, Bajkiewicz, Baranowicz, Baranowski, Bendet, Bielawicz, Biernacki, Blusiewicz, Boruch, Bruliński, Brzoza, Bursztyn, Burzyński, Butkiewicz, Cejzik, Cędrowski, Chaimowicz, Ciecierski, Ciołkowski, Cwaliński, Cybula, Cybulski, Czarka, Dardziński, Dawidowicz, Dąbkowski, Doda, Dodziński, Domański, Domaszewski, Dylewski, Dzieniszewski, Est, Exelerowicz, Eychel, Feszkowski, Flatan, Frąckiewicz, Frej, Gabowicz, Gazicki, Gliński, Gniazdowski, Gontarski, Granatowski, Grosfeld, Grudzień, Grudziński, Grzesiak, Gutman, Hasiński, Hatan, Herszk, Herszkowicz, Holland, Horodzyn, Izrael, Izraelowicz, Jabłonka, Jakobe, Jakubowicz, Jamiołkowski, Jankielowicz, Januszkiewicz, Jarząbek, Jeger, Jeleń, Joszko//Jośko, Judkowicz, Kadzidło, Kania, Kielmanowicz, Kłos, Kobielski, Kochanowski, Kohn, Konarzewski, Kopczyński, Korpaczewski, Korytkowski, Korzeniowski, Kossowicz, Kotowski, Krajanka, Kropiewnicki, Kuberski, Kukawka, Kupiecki, Lachowski, Lemański, Lew, Lewandowski, Lewin, Lewinowicz, Lewiński, Lewko, Leyba, Leybowicz, Leyzerowicz, Leyzor, Lichomski, Lipiński, Lipkowski, Maciatowicz, Maciejeski, Marcinowski, Marczyk, Maśliński, Meyer, Miarowski, Michałowski, Miklaszewski, Mikulski, Miller, Mioduszewski, Mocarski, Mortek, Mortkowicz, Moszek, Moszkowicz, Mrozowicz, Mrówczyński, Murach, Muszyński, Napiórkowski, Napiwocki, Nejs, Nerkowski, Neumark, Ninkiewicz, Nowiński, Ołdakowski, Orzełek, Pawelski, Perła, Piekarski, Pietraszewski, Pogroszewski, Pol, Polkowski, Połończyk, Porycki, Przybyłowski, Pusz, Raczkowski, Rafałowicz, Rapnicki, Ratyński, Raulin, Repliński, Rotszyld, Roza, Rozanowicz, Rybicki, Rzotkiewicz, Szmidt, Sendacz, Serafiński, Sipowski, Siwik, Skowroński, Słomka, Sojkowski, Stromski, Strzelecki, Sucharowski, Supiński, Szabłowski, Szafrański, Szlamowicz, Szmulowicz, Szmuyło, Szpakowski, Szudrawski, Szymonowicz, Świetliński, Święszkowski, Tchórzewski, Texel, Trepanowski, Trzciński, Trzeciak, Twardowski, Tykocki, Wądrak//Wędrak, Wesołek, Wigdorowicz, Wiszowaty, Wybrańczyk, Wyrwas, Wyrzykowski, Zabiłowicz, Zacharowicz, Zaleński, Zelk, Zelmanowicz, Zieliński, Żelazny.
Siedemnastowieczny i dziewiętnastowieczny materiał roboczy z przygotowywanego do druku Słownika nazwisk łomżan XV-XIX w. zawiera historyczne nazwiska, pośród których wielu czytelników znajdzie zarówno swoje, jaki i znane sobie nazwiska współczesnych mieszkańców miasta nad Narwią. Ich przodkowie prawdopodobnie osiedlili się w mieście w XVII czy też w XIX wieku. W opracowaniu słownikowym wyzyskano dodatkowe informacje, jakie zapisano w źródłach, ilustrując za ich pośrednictwem łomżyńskie mieszczaństwo. Przyjrzyjmy się kilku tak opracowanym hasłom słownikowym:

ABRAMSKI: Zelk Abramski kramarz 1831, APŁ z. 169; nazwisko utworzone formantem
–ski od hebr. Abram ‘mój ojciec jest wzniosły’ (za: SEM[21] cz. 2, s. 1).
BAJKIEWICZ: Teofil Bajkiewicz wyrobnik 1876, KAŚŁ[22] 38; nazwisko utworzone
od ps. bajać ‘łgać, pleść’ (za: SEM cz. 1, s. 3) lub od bajka ‘baśń, plotka’ (za: SHNO[23] s. 2 2) formantem –ski.
CIECIERSKI: Andrzey Ciecierski mayster kunsztu ciesielskiego 1811, KAZŁ 466; Mateusz Ciecierski wyrobnik 1868, KAZŁ 216; nazwisko utworzone od nazwy miejscowości Maz.: Cieciersko, dziś Cieciersk, ciech., gm. Raciąż; Śl: Ciecierzyn, opol., gm. Byczyna (za: SEM[24] cz. 3, s. 27) lub od nazwy heraldycznej Ciecierza od cietrzewia ‘samica cietrzewia’ (za: NMK[25] s. 91) formantem –ski.
CYBULA: Jankiel Izraelowicz Cybula handlarz wiktuałow 1829, APŁ z. 169; nazwisko utworzone od cebula ’roślina’ (za: SEM cz. 1, s. 26), też od nazwy miejscowości Wlkp: Cebula, Cebulice, dziś Chlebowice, gm. Głowno (za: SEM cz. 3, s. 20).
DĄBKOWSKI: Heronim Dąbkowski sługa dworski 1809, KAUŁ 244; 1810, KAŚŁ 63; nazwisko utworzone od nazwy miejscowości Maz: Dąbek, ostroł., gm. Troszyn (za: SEM cz. 3, s. 34) formantem –owski.
FREJ: Teresa Frej akuszerka 1865, KAZŁ 267; nazwisko utworzone od fryj ‘zaloty’, fryjować ‘oddawać się rozpuście’ (za: SEM cz. 1, s. 68), też od niem. nazwy osobowej frei ‘wolny, swobodny’ (za: NMK s. 125).
GRZESIAK: Szymon Grzesiak flisak (lub marynarz) 1868, KAZŁ 117; nazwisko utworzone od imienia Grzegorz, z gr. grigorios ‘troskliwy, czuwający’ (za: SEM cz. 2, s. 49) formantem –ak.
JANUSZKIEWICZ: Józef Januszkiewicz mayster kunsztu szefcowskiego 1809, KAUŁ 301; Antoni Januszkiewicz murarz 1875, KAŚŁ 70; nazwisko utworzone od Janusz, formy im. Jan (za: SEM cz. 2, s. 60) formantem –ewicz.

Znajdujemy powyżej przegląd kilku haseł słownikowych z opracowaniem. Wskazują one na zawartość informacji, jakie służą charakterystyce źródła materiałowego, nosicieli danego antroponimu i objaśnieniu etymologii danej nazwy osobowej, która ujawnia jej pochodzenie. Dane te potwierdzają, że na terenie parafii łomżyńskiej zamieszkiwała ludność polska, żydowska, niemiecka, rosyjska, tworzące społeczność wielonarodowościową i wielokulturową.
Poniżej zamieszczono wykaz 927 wybranych historycznych nazwisk łomżyńskich jako przegląd antroponimów, które w okresie od XV do XIX wieku identyfikowały członków społeczności Łomży. Obecnie wiele z nich nadal noszą mieszkańcy tego miasta.

Abrahamowicz - BielickiBiernacki - Chmura

Choiński - Domaszewski

Drogosz - Gawłowski

Gawroński - Gzowski

Hajduk - Jurczak

Jurga - Kołakowski

Kołodziej - Kucharz

Kuchta - Maciatowicz

Maciejeski - Moszczyński

Moszek - Pawelski

Pawłowski - Przystawski

Przytulski - Rusin

Rutkowski - Sobocki

Sobociński - Szpakowski

Szreyter - Tupta

Turzyński - Wybraniec

Wybrańczyk - Żurawski

Powyższe zestawienie tabelaryczne ukazuje 927 nazwisk, które w okresie od XV do XIX wieku nosili łomżanie. Jak zauważą to współcześni łomżanie, wiele z tych nazwisk do dziś noszą ich bliscy, znajomi, sąsiedzi. Mamy tu bowiem do czynienia z nazwiskami łomżyńskimi, charakterystycznymi dla Łomży.
Tak przedstawiony materiał antroponimiczny[28], jako fakt historyczny i „wartość społeczna”[29], może stać się motywem do sięgnięcia w głąb dziejów własnej rodziny i do bardziej świadomego rozpoznawania historii i współczesności środowiska miejskiego Łomży. Warto o to zabiegać, bowiem nazwisko jest „swoistym dokumentem historycznym, świadczącym o ciągłości rodowej”, z tym wiąże się też fakt, że „Dla każdego z nas jest cennym dziedzictwem, stanowi niematerialną wartość dziedziczoną po przodkach; nierzadko może ono sporo powiedzieć o korzeniach naszej rodziny”[30].
Pośród łomżan istnieje znaczne poczucie wartości nazwisk, jakie noszą. Przekonałam się o tym, kiedy kwestowałam na Starym łomżyńskim cmentarzu. Niektórych darczyńców pytałam o nazwisko. W odpowiedzi słyszałam: Białek, Cwalina, Dąbrowski, Konopka, Kossakowski, Kozikowski, Makowski, Mioduszewski, Niksa, Szymański… Jedna z pań podała nazwisko Kozak. Wiedziała, że nosi stare łomżyńskie nazwisko. W swoim materiale badawczym znalazłam taką o nim informację:
KOZAK: Mathias Kozak kupiec łomżyński 1593, APŁ zbiór Kapicjana; Zofia Kozak 1608, MBŁ 52; Marianna Kozak Kijowska, ojciec Michaelis genere Kozak Kijowski 1740, LBŁ 270; Albert Kozak 1755, LMŁ 1908; nazwisko utworzone od koza, kozak (za: SEM cz. 1, s. 124).

Wiele[31] innych nazwisk łomżyńskich posiada swoją równie bogatą i udokumentowaną historię.

Przywołane w niniejszym opracowaniu antroponimy stanowią pewną kanwę systemu nazewniczego[32], który wskazuje na specyfikę łomżyńskich nazw osobowych[33]. Prezentowany materiał jest publikowany jako swego rodzaju wstęp do zaakcentowania bogactwa i swoistości nazwisk mieszczan łomżyńskich, próbka bazy materiałowej zachęcająca do poszukiwania i odkrywania własnych korzeni, lecz przede wszystkim stanowi reprezentację bogatego materiału historycznego do budowania świadomości o niezwykłej, udokumentowanej (m.in. w materiale onomastycznym) historii miasta, która zobowiązuje nie tylko do pamięci.
Jako myśl przewodnią własnych dociekań badawczych, jeszcze raz przywołam słowa ku refleksji wszystkich zainteresowanych historią rodzinną:

„Cóż więcej mam, prócz imienia?
Mam je bardziej niż ciało, bo ciało
się rozsypie, a imię pozostanie”[34].

Słowa te można potraktować jako zobowiązanie do wiernej pamięci o przodkach, ale także podstawę do budowania własnego dobrego imienia, jakie po sobie ku pamięci pozostawimy, także jako łomżanie.
Hanka Bielicka kiedyś powiedziała:
„Zawsze byłam typową dziewczyną z Łomży, która prze do przodu. Nigdy nie zapominam, że pochodzę z małego miasta. Szczycę się tym, bo tam rosną najmocniejsi ludzie”[35].

Cytujący tę wypowiedź zauważył, że: „te słowa są świadectwem przywiązania i sympatii Hanki Bielickiej do jej rodzinnego miasta”[36]. Jednak wydaje się, że przede wszystkim przemawia przez nie głęboka świadomość wartości społeczno-kulturowych, jakie tworzyły aurę nadnarwiańskiego grodu, miejsca ścierania się kultur i religii, tętniącego życiem, zanurzonego w tradycji i historii, miasta z przeszłością stolicy powiatu i guberni, „jednego z ładniejszych w Królestwie”[37].
Na przestrzeni wieków, za tym niepowtarzalnym, jedynym w swoim rodzaju zgiełkiem miejskości Łomży, stali konkretni ludzie: indywidualiści, społecznicy, inteligenci, członkowie znanych rodów i rodzin łomżyńskich (np. Abramowiczowie, wielopokoleniowe i liczne rodziny żydowskie Brzozów i Choyków, Dąbrowscy, Iwaniccy, Kamińscy, Kłysowie, ród Kokoszków, Łubowie, Śmiarowscy, kolejne pokolenia rodziny Trzasków i Tyszków, Wagowie, Zapertowie, Zduńczykowie, Żebrowscy…), osoby wychowane w duchu wiary i tradycji, ludzie pospolici i wykształceni, po których zostało dobre imię, dopominając się pamięci i szacunku dla spuścizny przodków: powstańców, żołnierzy, lekarzy, nauczycieli, profesorów, pasjonatów, sportowców, cukierników, piekarzy, kowali, szewców, strażaków, dzierżawców, farbiarzy, malarzy, karczmarzy, kramarzy, handlarzy żelaza i materiałów bławatnych, akuszerek; kawalerów i mężów, panien, żon i wdów, synów i córek, w Łomży dawniej zamieszkałych, złączonych tym wyjątkowym miejscem swego życia.

Przypisy:
[1] E. Breza, Nazwiska Pomorzan. Pochodzenie i zmiany, t. III, Gdańsk 2004, s. 9.
[2] Czytaj: wybrane, czyli te, które są najczęściej potwierdzane w źródłach z XV-XIX i XX-XXI wieku.
[3] Na temat tego materiału antroponimicznego informowano w pierwszym artykule. Zob.
Najstarsze nazwiska łomżyńskie, w: historialomzy.pl
[4] W niniejszym opracowaniu zostały przywołane jedynie wybrane źródła, które są
reprezentatywne dla wszystkich wykorzystanych do zgromadzenia materiału badawczego.
[5] Jest to cecha specyficzna tego źródła.
[6] Słownik zaś zawiera materiał rejestrowany w różnych źródłach od XV wieku.
[7] Tu imię (utworzone od hebrajskiego imienia Efraim; za: L. Dacewicz, Antroponimia Żydów
Podlasia w XVI-XVIII wieku, Białystok 2008, s. 122) wskazuje na pochodzenie osoby zmarłej, która przynależała do łomżyńskiej społeczności żydowskiej.
[8] Wskazanie na rok, w którym zapisano dane nazwisko w materiale archiwalnym. Daty
sporządzenia aktu są dokładne, a więc podają dzień, miesiąc, rok i godzinę.
[9] Skrót nazwy źródła – Księga aktów zgonu w Łomży (KAZŁ).
[10] Dodatkowe określenie identyfikacyjne osoby, które wskazują wykonywany przez nią zawód,
pełnioną funkcję społeczną czy określają relację rodzinną między osobami.
[11] Skrót nazwy źródła – Księgi aktów urodzenia w Łomżycy.
[12] Numer aktu, z którego zaczerpnięto dane nazwisko.
[13] Ponieważ Słownik to opracowanie językoznawcze, dlatego pojawiają się w nim informacje
etymologiczne i słowotwórcze, które wskazują na znaczenie danego nazwiska i na jego budowę.
[14] Część Łomżycy i Kraska były wsiami czynszowymi (daw. «wieś, której mieszkańcy byli
zobowiązani do płacenia czynszu w zamian za użytkowanie ziemi»); zob. http://sjp.pwn.pl/sjp/wieś_czynszowa; 2536271
[15] Łomżyca i Kraska to obecnie nazwy dzielnic Łomży. Skowronki zaś to nieoficjalna nazwa
osiedla, rejonu miasta, zachowana w pamięci i będąca do dziś w użyciu starszych jego mieszkańców.
[16] W 2018 roku Łomża będzie obchodziła 600-lecie nadania jej praw miejskich.
[17] W Słowniku nazwisk łomżan XV-XIX w. zarejestrowałam następujące informacje: LASOTA:
Stanisław Lasota 1472, ŁT III 218 (skrót ten wskazuje na opracowanie Tymienieckiego, który
przywołał to nazwisko na podstawie źródeł historycznych); Jan Lasota 1690, KAŚŁ 76;
Jadwiga Lassota 1704, LBŁ 788; nazwisko utworzone od las (za: SEM cz. 1, s. 140) formantem
-ota. Współcześnie to nazwisko naszą mieszkańcy Łomży.
[18] W moim Słowniku nazwisk łomżan XV-XIX w. zanotowałam: KRASKA: Adam Krasko 1781,
KACŁ 1; Kielman Noskowicz Kraska 1827, APŁ z. 169; Jadwiga Kraska 1743, LBŁ 161;
Mortek Kraska 1896, KS; nazwisko utworzone od kraska: ‘1. zdrobnienie od krasa; 2. pisanka; 3. gat. ptaka’ (za: SHNO t. I, s. 207). Forma żeńska: Katarzyna z Rożyńskich Kraskowa 1811, KAZŁ 16. Obecnie w Łomży żyją osoby noszące to nazwisko.
[19] K. Rymut, Nazwiska Polaków, Kraków 1999, s. IX.
[20] Współcześni łomżanie do dziś noszą wiele z nich np. Lemański, Lichomski, Supiński.
[21] Słownik etymologiczno-motywacyjny staropolskich nazw osobowych, red. 
A. Cieślikowa, M.
Malec, K. Rymut, cz.3: odmiejscowe nazwy osobowe, oprac. Z. Kaleta przy współudziale E.
Supranowicz i J. Szymowej, Kraków 1997.
[22] Księgi aktów ślubu w Łomży.
[23] Abramowicz Z., Citko L., Dacewicz L., Słownik historycznych nazw osobowych Białostocczyzny (XV –XVII w.), Białystok 1997.
[24] Słownik etymologiczno-motywacyjny staropolskich nazw…, dz. cyt., s. 60.
[25] M. Jaracz, Nazwiska mieszkańców Kalisza od XVI do XVIII wieku, Bydgoszcz 2001.
[26] Materiał antroponimiczny zawarty w tabeli stanowi część nazwisk zaczerpniętych z wielu
źródeł archiwalnych, których pełną reprezentację wpisano do Słownika nazwisk łomżan autorki niniejszego opracowania (jego promocja już wkrótce).
[27] Plus wskazuje na wiek, w którym dane nazwisko pojawiało się w materiale archiwalnym, a
więc jest poświadczone w źródłach.
[28] Szczegółowe informacje o poszczególnych nazwiskach wraz ze wskazaniem źródeł
archiwalnych zainteresowani znajdą w moich publikacjach oraz w tekstach sukcesywnie
zamieszczanych na stronie historialomzy.pl
[29] M. Boruta, Nazwisko. Tożsamość i więzi rodzinne. Interdyscyplinarne konteksty socjologii
rodziny, Kraków 2008, s. 8
[30] J. M. Zawadzki, 1000 najpopularniejszych nazwisk w Polsce, Warszawa 2002, s. 5.
[31] Stworzyłam ich rejestr, który zawiera ponad 4,5 tys. nazwisk.
[32] W moim opracowaniu pt. 221 historycznych nazwisk mieszczan łomżyńskich. Trop do
poszukiwań genealogiczny, Łomża 2015, znajduje się odniesienie do stanu obecnego i do
frekwencji onimów, które historycznie zapisały się jako najczęściej występujące nazwiska
łomżan.
[33] Np. jakiś czas temu na klepsydrze wywieszonej przy łomżyńskiej katedrze widziałam
nazwisko Jegier (nazwisko to przyjęło postać zgodną z fonetyką mazowiecką i przejęło z niej
w zapisie miękkie g’), zaś w Słowniku odnotowałam: JEGER: Mikołaj Jeger 1829, KAUŁ
195 (czyt. nazwisko utworzone od śrwniem. jegere, jeger ‘myśliwy’. Podobnie było w
przypadku nazwiska Doda niedawno odczytanego na klepsydrze informującej o śmierci
dziewięćdziesięcioletniej mieszkanki Łomży, na której zapisano: śp. Janina Krasnożona z
domu Doda, zaś w Słowniku zarejestrowałam: DODA: Anna Doda 1814, KAZŁ 25.
[34] Celan P., Imiona przez Żydów polskich używane, red. L. Kośka, Kraków 2002, s. 33.
[35] http://www.narew.info/6,10191-typowa_dziewczyna_z_lomzy_-
_wspomnienie_o_hance_bielickiej.html
[36] Tamże.
[37] J. Borzym, Pamiętnik podlaskiego szlachcica, Łomża 2009, s. 74.

Informacja od redakcji:
Autorka artykułu dr Małgorzata Frąckiewicz od lat prowadzi badania naukowe związane z językoznawczym opisem i identyfikacją nazwisk łomżyńskich na przestrzeni minionych wieków, jednak z uwagi na liczne zobowiązania zawodowe nie zajmuje się badaniami genealogicznymi.
W przypadku związanych z treścią artykułu indywidualnych zapytań od czytelników w sprawach dotyczących szczegółów historii ich nazwisk rodowych, korespondencję należy kierować na maila:
bractwo.lomza@o2.pl.

Redakcja serwisu.

9568 Ogólnie 1 Dziś
  
 

20 Komentarzy

  1. kowin
    20 listopada 2015  10:25 przez kowin Odpowiedz

    Koleżanko Małgorzato,
    Twoje prace związane z badaniami językoznawczymi i onomastycznymi historii łomżyńskich nazwisk są z punktu widzenia 600. letniej historii Łomży bezcenne i należy mieć tylko nadzieję na szerokie ich wykorzystanie i rozpropagowanie.
    SZCZERE GRATULACJE.
    Wojciech Winko
    Łomżyńskie Bractwo Historyczne

  2. 20 listopada 2015  18:20 przez Tadeusz Odpowiedz

    Gratulacje. Ciekaw jestem w jakich okolicznościach i w którym roku pojawił się Dzwonkowski w Łomży? Ja pojawiłem się tam w 1956 r. , ale już od 40 lat nie mieszkam

  3. Henryk Sierzputowski
    20 listopada 2015  23:25 przez Henryk Sierzputowski Odpowiedz

    W mojej miejscowości z której pochodzę 8 km od Łomży na wschód, do dziś mieszkają Dzwonkowscy.Tadeusz jeden z tej rodziny wyemigrował i mieszka gdzieś w okolicach Warszawy. Kiedy pojawili się w Łomży? Nie wiem.Tam skąd pochodzę pamiętam ich od zawsze. Trzeba zabrać się za genealogię i znaleźć korzenie swojej rodziny.

  4. Małgorzata
    21 listopada 2015  9:51 przez Małgorzata Odpowiedz

    Szanowny Panie Tadeuszu,
    nazwisko Dzwonkowski, w odniesieniu do mieszczan łomżyńskich, pojawia się w źródłach (zob. "Regestra Thelonei Aquatici Vladislaviensis Saeculi XVI", wyd. S. Kutrzeba i F. Duda, Kraków 1915) w roku 1560; zapisano tam:
    Stanislaus Dzwonkowski de districtu Lomzensi 1560, s. 157; 1561, s. 191. Następnie w archiwach łomżyńskich poświadczeni są: Tomasz Dzwonkowski 1769, KAUŁ 1015; Mateusz Dzwonkowski 1771, KAUŁ 1116; Karol Dzwonkowski 1868, KAZŁ 249; nazwisko utworzone od nazwy miejscowości Dzwonki, Dzwonkowo (za: SHNO t. 1, s. 88) formantem –ski.
    Forma żeńska: Alexandra z Grochowalskich Dzwonkoska 1810, KAZŁ 398; Paulina Dzwonkowska 1829, KAUŁ159; Franciszka Dzwonkowska 1865, KAZŁ 268; Kassylda Michalina Dzwonkowska 1875, KAŚŁ 55.
    Z pozdrowieniem,
    Małgorzata Frąckiewicz

  5. Czesław Rybicki
    22 listopada 2015  8:18 przez Czesław Rybicki Odpowiedz

    Dla każdego lub prawie każdego poszukującego korzeni coś ciekawego. Gratuluję pasji, której efekty w części widać w tej pracy. Krótka refleksja i wyobrażenie: Ile to zajęło czasu
    i energii?

  6. 21 stycznia 2017  15:16 przez Anna Odpowiedz

    Pani Małgorzato nazwisko moich przodków znajduje się na Pani liście łomżyniaków od XVIII wieku od dłuższego czasu szukam jeszcze odleglejszych korzeni proszę podpowiedzieć do jakich drzwi pukać żeby się do 😀pozdrawiam.

  7. Małgorzata
    23 stycznia 2017  20:45 przez Małgorzata Odpowiedz

    Szanowna Pani,
    zapraszam do Łomżyńskiego Towarzystwa Naukowego im. Wagów w Łomży (ul. Długa 13). Postaramy się pomóc.
    Z pozdrowieniem,
    Małgorzata Frąckiewicz

  8. 12 lutego 2017  3:36 przez Ryszard Odpowiedz

    odtwarzam historie rodzinne - mój ojciec Kazimierz doszedł na piśmie do połowy XVIII wieku ale to w zbiorach biskupstwa Łomżyńskiego , jako, że ciążymy tą gałęzią do Ostrowi gdzieś ok. XIV w,. Ale druga część rodziny broniąca północy Mazowsza ciągnie się aż po Augustów.. Pochodzimy z Wielkopolski ale losy wojów spod chyba Inowrocławia rozrzuciły nas od Władysławowa nad Bałtykiem po Piotrków Trybunalski jako miasto sejmików. Na razie na wschód najdalszy to Pińsk z ojcem kolegium jezuickiego Wojciechem Dzieniszewskim - tym od św. A. Boboli i herb na Litwie po granicą łotewską i na suficie kościoła na Kahlenbergu. Oprócz rycerki zajmowaliśmy się produkcją dobrego miodu ( dzienienie). Pozdr. R. Dzieniszewski

  9. 16 lutego 2017  14:12 przez Jacek Dobrowolski Odpowiedz

    Szanowna Pani, Dzięki za tak ciekawe opracowanie. Moja Matka była z d. Opęchowska herbu Topór. Najstarszy przodek o którym coś wiemy to Walenty Opęchowski (de Opechowo) właściciel Baczy Mokrych ur. w 1728 r. Ponoć księgi parafialne z Opęchowa i Kleczkowa są w biskupstwie w Łomży. Byłbym wdzięczny za radę czy są łatwo dostępne. Żebrowski w swej pracy o osadnictwie łomżyńskim podaje Opęchowskich jako średniowiecznych osadników, ale czy było gdzieś wcześniejsze Opęchowo, prócz tego, które założyli między Kleczkowem a Troszynem? I kiedy tam się pojawili? Byłbym Pani bardzo wdzięczny za pomoc. I jeszcze jedno - etymologia nazwiska, czy od opąchać-obwąchać?

    • Małgorzata Frąckiewicz
      22 października 2017  16:09 przez Małgorzata Frąckiewicz

      Szanowny Panie,
      w ramach projektu MNiSW realizowanego przez ŁTN im. Wagów w Łomży dotarłam do nowych źródeł informacji o osobach noszących nazwisko Opęchowski. Przekazuję je do wglądu. Jeśli bedą potrzebne szczegóły, proszę o kontakt z ŁTN-em.
      Nazwisko Opęchowski należy interpretować jako powstałe od opąchać 'obwąchać', jak Pan je wywiódł, lub od nazwy miejscowej Opęchowo (ostroł., gm. Troszyn), co potwierdza ekscerpt z aktów metrykalnych parafii św. Trójcy w Łomży:
      (OPĘCHOWSKI) Forma żeńska: Bronisława Opęchowska córka Jana córka zmarłego obywatela wsi Opęchowo gminy Troszyn Powiatu Ostrołęckiego wyznania rzymskokatolickiego 1893, AMPśT 10.
      Kolejna informacja została zaczerpnięta z Akt sejmikowych łomżyńskich:
      OPĘCHOWSKI: Laurentius Opechowski – 1610; Józef, Marcin, Szymon Opęchowscy – podpisani pod aktem z listopada 1672 r.; Maciej Opęchowski – uczestnik sejmu antekonwokacyjnego w Łomży, obradującego 6 lutego 1764 r. w związku z elekcją następcy zmarłego Augusta III króla Polski.

  10. Małgorzata
    16 lutego 2017  16:24 przez Małgorzata Odpowiedz

    Panie Ryszardzie,
    gratuluję wiedzy o własnych korzeniach i świadomości swojej tożsamości. Zapraszam do kontaktu z Łomżyńskim Towarzystwem Naukowym im. Wagów w Łomży i do uczestnictwa w naszych spotkaniach genealogicznych z cyklu "Skąd nasz ród".
    Z pozdrowieniem,
    Małgorzata Frąckiewicz

  11. 29 czerwca 2018  8:40 przez Wiesław Odpowiedz

    Mam pytanie, dotarłem do przodka Kania Jan urodzonego ok 1930 r w Nowogrodzie. Czy są dostępne akta Nowogrodu z tego okresu i ewentualnie gdzie ich szukać? Pozdrawiam - Wiesław

  12. Małgorzata Frąckiewicz
    24 lipca 2018  19:49 przez Małgorzata Frąckiewicz Odpowiedz

    Szanowny Panie,
    akta metrykalne, o które Pan pyta, znajdują się w parafii w Nowogrodzie.
    Proszę zerknąć do informacji o nazwisku Kania zawartych w "Katalogu nazwisk", dostępnym w ŁTN im. Wagów w Łomży:
    KANIA: Judka Jankielowicz Kania stolarz 1827, APŁ z. 169; Raszka, córka Judki Jankielowicza Kania 1827, APŁ .z 169; Iser Jankielowicz Kania wyrobnik 1828, APŁ z. 169; Balbina Kania 1875, KAŚB 3; Józef Kania żołnierz czasowo urlopowany 1876, KAŚŁ 14; Marcyanna Kania 1876, KAŚB 39; Osip Kania 1896, KS 383; nazwisko utworzone od kania ‘ptak drapieżny’ (za: SEM cz.1, s. 100); też od kania ‘1. skrzydło, rondo u kapelusza; 2. istota bajeczna zabierająca rodzicom dzieci; 3. bot. ‘Cuscuta’; 4. czop, zamek ciesielski’ (za: NMK s. 175).
    Pozdrawiam,
    Małgorzata Frąckiewicz

  13. Jerzy Smurzyński
    25 lipca 2018  12:39 przez Jerzy Smurzyński Odpowiedz

    Janek Kania w roku szkolnym 1938/39 był uczniem kl. V łomżyńskiej „Ćwiczeniówki”. Musiał wtedy mieć 11 - 12 lat. Pisze o tym Maria Sawicka ( Baranówna) w swoich wspomnieniach „Łomżyńska Ćwiczeniówka” zamieszczonych w „Łomżyńskich Wspomnieniach”. ( Książka wydana w 1998 roku przez Towarzystwo Przyjaciół Ziemi Łomżyńskiej - Oddział w Warszawie , strony 159 - 166)

  14. 28 lipca 2018  20:09 przez Anna Odpowiedz

    Szanowna Pani,
    Z ogromną radością odnotowałam obecność nazwiska moich bliskich na liście najdawniejszych mieszkańców Łomży. Mój prapradziadek Konstanty Dąbrowicz pochodził z Radogoszczy k/ Łomży. Staram się znaleźć coś więcej o moich przodkach - Konstantym, jego rodzicach - ojcu Stanisławie i matce Józefie, oraz moim pradziadku Teofilu i jego braciach Feliksie i Józefie. Czy mogłaby Pani wskazać, gdzie jest (był) ten Radogoszcz? I gdzie szukać akt metrykalnych z II poł. XIX wieku ( w Internecie są dostępne zdygitalizowane akta parafialne od 1890 r., a gdzie te wcześniejsze mogę znaleźć? )Bardzo serdecznie pozdrawiam i dziękuję już teraz za odpowiedź - Anna Dąbrowicz

    • Małgorzata Frąckiewicz
      3 sierpnia 2018  22:07 przez Małgorzata Frąckiewicz

      Szanowna Pani,
      moja baza danych zawiera następujące informacje o nosicielach nazwiska Dąbrowicz, które nosili dawni łomżanie:
      DĄBROWICZ: Agnieszka Dąbrowicz 1731, LBŁ 149; Józef Dąbrowicz 1734, LBŁ 434; Jakub Dąbrowicz 1753, LMŁ 1770; Adam Dąbrowicz 1867, KAZŁ 171; Stanisław Dąbrowicz 1864, KAZŁ 199; Józef Dąbrowicz 1869, KAZŁ 98; nazwisko utworzone od nazwy osobowej Dąbrowa formantem –icz, za: NMK s. 102.
      Materiały źródłowe są dostępne w Archiwum Diecezjalnym i w Archiwum Parafialnym w Łomży.

      Z pozdrowieniem,
      Małgorzata Frąckiewicz

  15. 30 lipca 2018  23:29 przez Michał Odpowiedz

    Szanowna Pani Małgorzato, szukam informacji na temat swoich przodków widniejących pod nazwiskiem Dardziński. Ciekawią mnie pierwsze wzmianki o tym nazwisku na ziemiach łomżyńskich oraz czy sam ród Dardzińskich posiada herb.

  16. Małgorzata Frąckiewicz
    3 sierpnia 2018  22:24 przez Małgorzata Frąckiewicz Odpowiedz

    Poniżej podaję informacje o łomżanach, nosicielach nazwiska Dardziński z mojej bazy danych:
    DARDZIŃSKI: Walenty Dardziński, gospodarz w Starey Łomży zamieszkały 1831, ADŁ sygn. 4/1779 wpis nr 58; Walenty Dardzinski, obywatel z Łomży 1831, ADŁ sygn. 4/1779 wpis nr 119; Ludwika z Zebrowskich, żona Walentego Dardzinskiego 1831, ADŁ sygn. 4/1779 wpis nr 119; Antoni Dardziński, Malarz z Łomży 1832, ADŁ sygn. 4/1779 wpis nr 109; Michał Dardziński 1832, KAUŁ 109; Franciszek Dardziński, Kupiski, „wrócił z bandy,” 15.03.1865, PPŁ 204; Antoni Dardziński 1878, KOPŁc 194; Stanisław Dardzinski syn Mateusza włościanin wsi Józefowo Powiatu Kolneńskiego 1879, AMPśT 7; Antoni Dardziński 1887, KOPŁc 210; Adam Dardziński 1896, KS; nazwisko utworzone od ap. darda, dard 'dawna broń sieczna'; gw. ap. darda 'darń' (za: NP1, s. 126).
    Forma żeńska: Katarzyna Dardzińska 1820, KAŚŁ 36; Rozalia Franciszka Dardzińska 1831, KAUŁ 119; Teofila Dardzińska 1863, KAZŁ 146; Helena Dardzińska 1864, KAZŁ 195; Franciszka Dardzińska 1871, KAŚŁ 32; Aniela Dardzińska 1887, KOPŁ 125; Rozalia Zawojska żona Stefana z domu Dardzinska dwadzieścia pięć lat 1890, KAUW 43; Marianna Chmielewska żona Kazimierza z domi Dardzinska trzydzieści lat 1890, KAUW 86; Bronisława Dardzinska córka Aleksandra włościanka wsi Stara Łomża powiatu Łomżyńskiego panna wyznania rzymskokatolickiego 1904, AMPśT 6.
    Informacje szczegółowe są dostępne w źródłach i w "Słowniku nazwisk łomżan (XV-XIX wiek)". Zapraszam do skorzystania z herbarzy, które znajdują się m.in. w Łomżyńskim Towarzystwie Naukowym im. Wagów w Łomży.
    Z pozdrowieniem
    Małgorzata Frąckiewicz

  17. 13 października 2018  12:20 przez Dorota Odpowiedz

    Moj pradziadek Paulin Truszkowski ur. 07.10.1894 w Sierzputach Zagajnych gm. Sniadowo syn Walentego i Franciszki z domu Tyszki . Czy moge dowedziec sie nieco wiecej o rodzinie? szczerze dziekuje .

    • Małgorzata Frąckiewicz
      15 października 2018  15:09 przez Małgorzata Frąckiewicz

      Szanowna Pani,
      posiadam informacje o nosicielach nazwiska Truszkowski, które pojawia się w Łomży w 1629 roku roku:
      TRUSZKOWSKI: Albertus Andreae Truszkowsky 1629/1630, ASAZ s. 132; Pana Truszkowskiego synek Grzegorz 1738, LMŁ 805; Franciszek Truszkowski 1756, LMŁ 2053; Cyprian Truszkowski Generalny Nadleśny Departamentu Łomżyńskiego 1809, KAUŁ 310; Jan Truszkowski 1870, KAŚŁ 27; Andrzej Truszkowski 1876, WPRŁ 109; nazwisko utworzone od nazwy miejscowej Truszki biał., gm. Bielsk Podlaski, Truszki łomż., gm. Śniadowo (za: NP2, s. 621).

      Forma żeńska: Aleksandra Truszkowska 1756, LMŁ 2052; Maryanna Truszkowska 1819, KAZŁ 60; Katarzyna Truszkowska 1876, KAŚŁ 17.
      Ponadto w innych źródłach występują:
      TRUS(Z)KOWSKI: Mathie Truskowski – 1613, ASŁ; Jakub, Stanisław i Szymon Truskowscy – podpisani pod aktem z listopada 1672 r. ASŁ; Walenty Truszkowski – podpisany pod aktem z listopada 1672 r. ASŁ;Pana Truszkowskiego synek Grzegorz 1738, LMŁ 805; Franciszek Truszkowski 1756, LMŁ 2053; Stanisław Truszkowski – uczestnik sejmu antekonwokacyjnego w Łomży, obradującego 6 lutego 1764 r. w związku z elekcją następcy zmarłego Augusta III króla Polski, ASŁ; Antoni i Michał Truszkowscy z Truszków – uczestnicy konfederacji generalnej ziemi łomżyńskiej w 1767 r., ASŁ; Tomasz Truszkowski – komornik ziemski łomżyński, podpisał akt z 22 sierpnia 1792 r. zawierający m.in. uzasadnienie przystąpienia do konfederacji targowickiej i prośbę o interwencję skierowaną do carycy Katarzyny, ASŁ; Cyprian Truszkowski Generalny Nadleśny Departamentu Łomżyńskiego 1809, KAUŁ 310; Michał Truszkowski wójt gminy Śniadowo 1815, KAMŚ 2: „(...) My Michał Truszkowski Woyt Gminny i Urzędnik Stanu Cywilnego Gminy Sniadowskiey w Powiecie i Departamencie Łomżyńs”; Rozalia z Truszkowskich 1816, KAMŚ 31: „urodzonego Kazimierza Prosieńskiego i niegdy Rozaliy z Truszkowskich małżonkow gospodarzy z rolnictwa żyiących we wsi Duchnach Starych (...) syn”; Wojciech Truszkowski 1816, KAMŚ 33: „(...) wprzytomności urodzonych Wojciecha Truszkowskiego (...) gospodarzy rolnych [Duchny Młode]”; Franciszek i Teresa Truszkowscy, Dionizy, Jakub Truszkowski 1816, KAMŚ 5'; Paweł, Ignacy Truszkowski 1816, KAMŚ 15; Ewa z Truszkowskich, Kacper Truszkowski 1816, KAMŚ 30: „(...) niegdy Pawła Szabłowskiego małzonkow [sic!] gospodarzy rolnych z rolnictwa zyiących we wsi Truszkach Pikulach (...) od kilku lat zmarłych [sic!] (...) i zyiącey Ewy z Truszkowskich teraz drugim slubem Hylarego Głembockiego żony (...) [córka] (...)wprzytomności urodzonych (...) Kacpra Truszkowskiego”; Dionizy i Scholastyka Truszkowscy, Andrzej Truszkowski 1817, KAMŚ 57: „(...) stawiła się pana Maryanna Truszkowska małoletnia lat dwadzieścia (...) urodzonych Dyonizego i Scholastyki z Jastrzebskich Truszkowskich małzonkow gospodarzy z rolnictw zyiących we wsi Truszkach Kurkach (...) przy swych rodzicach zamieszkała (...) corka (...) wprzytomności urodzonych (...) Andrzeia Truszkowskiego (...) gospodarzy rolnych”; Paweł Truszkowski 1817, KAMŚ 58: „(...) wprzytomności urodzonych (...) Pawła Truszkowskiego (...) gospodarzy rolnych [Jastrząbka Młoda, Ratowo Stare]”; Zachariasz i Apolonia Truszkowscy, Antoni Truszkowski 1817, KAMŚ 61: „(...) stawiła się urodzona Ursula z Truszkowska[ich] Truszkowska (...) niegdy urodzonych Zacharysza i Apolonii z Kamienowskich Truszkowskich małzonkow gospodarzy zrolnictwa zyiących we wsi Truszkach Sabkach (...) od lat kilku zmarlych apozmarłym (...) Antoniem Truszkowskim pozostała wdowa”; Józef, Michał, Wawrzyniec, Jan Truszkowski, Leon i Katarzyna Truszkowscy 1817, KAMŚ 67: „(...) stawił się urodzony Jozef Truszkowski mlodzian małoletni lat dziwietnaście (...) niegdy urodzonych Leona i Katarzyny z Brzoszkow Truszkowskich małzonkow gospodarzy z rolnictwa zyiących we wsi Truszkach Krukach (...) syn (...) stawiła się panna Maryana Truszkowska pełnoletnia lat trzydzieści sześć (...) niegdy urodzonego Michala Truszkowskiego gospodarza z rolnictwa zyiącego (...) corka (...) wprzytomności urodzonych Wawrzenca (...) Jana Truszkowskiego”; Paweł i Marcianna Truszkowscy, Andrzej, Ignacy Truszkowski 1817, KAMŚ 8: „(...) stawiła się panna Franciszka Truszkowska małoletnia lat dzięwietnaście (...) urodzonych Pawła i Marcyanny z Jemielitych małzonkow Truszkowskich gospodarzy z rolnictwa zyiących we wsi Ratowie Starym (...) corka (...) wprzytomności urodzonych Andrzeia Truszkowskiego (...) Ignacy Truszkowski”; Andrzej i Salomea Truszkowscy, Jan, Dionizy Truszkowski 1818, KAMŚ 23: „(...) stawiła się panna Antonina Truszkowska małoletnia lat dwadzieścia (...) urodzonych Andrzeia i Salomeii z Białobrzeskich Truszkowskich małzonkow gospodarzy rolnych we wsi Truszkach Krukach (...) corka (...) wprzytomności urodzonych (...) Jana Truszkowskiego (...) Dyonizego Truszkowskiego (...) gospodarzy rolnych we wsi Truszkach Krukach”; Wojciech Truszkowski1818, KAMŚ 8: „(...) wprzytomności urodzonych (...) Woyciecha Truszkowskiego (...) gospodarzy rolnych [Strzesewo, Duchny Młode]”; Antoni i Katarzyna Truszkowscy 1818, KAMŚ 10; Andrzej, Józef Truszkowski 1819, KAMŚ 57: „(...) wprzytomności urodzonych Andrzeja Truszkowskiego (...) i Jozef Truszkowski (...) gospodarzy rolnych we wsi Truszkach Pikulach”; Elżbieta z Truszkowskich, Dionizy, Andrzej, Józef Truszkowski 1819, KAMŚ 62: „(...) niegdy urodzonych Franciszka i Elżbiety z Truszkowskich Ratowskich małżonków gospodarzy rolnych we wsi Truszkach Krukach (...) z wyrobku żyiąca corka (...) wprzytomności urodzonych (...) Dyonizego Truszkowskiego (...) Andrzeja Truszkowskiego (...) i Józefa Truszkowskiego (...) gospodarzy rolnych we wsi Truszkach Krukach”; Jan, Stanisław, Cyprian, Jakub Truszkowski 1819, KAMŚ 63: „(...) stawił się urodzony Jan Truszkowski młodzian (...) urodzonych Stanisława Truszkowskiego gospodarza rolnego we wsi Ratowie Starym zamieszkałego (...) syn (...) stawiła się panna Wiktoria Truszkowska małoletnia lat dziewiętnaście (...) niegdy urodzonego Cypryana Truszkowskiego gospodarza rolnego we wsi Duchnach Młodych (...) i pozostałey po nim wdowy Franciszki (...) małzonkow z wyrobku żyiąca i wasystencyi oneyi (...) corka (...) wprzytomności urodzonych Jakoba Tru(...)”; Franciszek Truszkowski 1819, KAMŚ 4: „(...) wprzytomności urodzonych (...) Franciszka Truszkowskiego (...) gospodarzy rolnych [Jastrząbka Stara]”; Jan Truszkowski 1819, KAMŚ 10: „(...) wprzytomności urodzonych (...) Jana Truszkowskiego (...) gospodarze rolni we wsi Truszkach Krukach zamieszkali”;Andrzej, Paweł, Michał Truszkowski, Stanisław i Anna Truszkowscy, Wojciech i Apolonia Truszkowscy 1819, KAMŚ 14: „(...) stawił się urodzony Andrzey Truszkowski (...) niegdy urodzonego Stanisława Truszkowskiego dziedzica w wsi Ratowie Starym (...) i Anny z Lesniewskich Truszkowskich (...) przy swey matce zamieszkały apozmarłey Agnieszce z Truszkowskich (...) wdowcem (...) stawiła się panna Maryanna Truszkowska małoletnia lat dziewietnascie (...) urodzonych Wojciecha i Apolonii z Tyszkow Truszkowskich małzonkow dziedzicow we wsi Truszkach Pikulach (...) przy swych rodzicach zamieszkała (...) corka (...) wprzytomności urodzonych Pawła Truszkowskiego (...) gospodarze rolni w teyże wsi zamieszkali. Michał Truszkowski urzędnik stanu cywilnego”; Wojciech, Cyprian Truszkowski 1819, KAMŚ 20: „(...) stawił się urodzony Wojciech Truszkowski młodzian (...) niegdy urodzonych Cypryana Truszkowskiego we wsi Zalesiu zamieszkałego (...) i pozostałey Franciszki (...) małząkow we wsi Duchnach Młodych zamieszkałą z słuzby zyiący syn”; Cyprian Truszkowski 1819, KAMŚ 30: „(...) przed nami Cypryanem Truszkowskim urzędnikiem stanu cywilnego (...) akt ninieyszy poprzeczytaniu onego głosno wyraznie stawaiącym (...) podpisalismy Cypryan Truszkowski Urzędnik Stanu Cywilnego”; Agnieszka z Truszkowskich 1820, KAMŚ 42: „(...) niegdy urodzonych Jana Gostkowskiego i Jagnieszki z Truszkowskich małżonkow gospodarzy z rolnictwa zyiących we wsi Ratowie Piotrowie (...) corka”; Michał Truszkowski 1820, KAMŚ 47: „(...) wprzytomności urodzonych Michała Truszkowskiego (...) we wsi Markach (...) gospodarzy rolnych”; Franciszek i Petronella Truszkowscy, Michał Truszkowski 1820, KAMŚ 48; Jan, Dionizy Truszkowski 1820, KAMŚ 4: „(...) wprzytomności urodzonych (...) Jana Truszkowskiego (...) Dyonizego Truszkowskiego (...) dziedzicow cząstkowych rolnikow w wsi Truszkach Krukach osiadłych”; Adam, Marcin, Franciszek, Jakub, Jan Truszkowski 1820, KAMŚ 6: „(...) stawił się urodzony Adam Truszkowski młodzian (...) niegdy urodzonych Marcina Truszkowskiego i Rozalii z Szabłowskich małzonkow dziedzicow rolnych we wsi Ratowie Starym (...) na tymze dziedzictwie zamięszkały syn w asistencyi starszego brata swego rodzonego Franciszka Truszkowskiego (...) wprzytomności urodzonych Franciszka Truszkowskiego (...) Jakuba Truszkowskiego (...) braci rodzonych wstępuiącego (...) Jana Truszkowskiego (...) gospodarzy rolnych dziedzicow cząstkowych w wsi Ratowie Starym osiadłych”; Antoni, Michał Truszkowski 1820, KAMŚ 7; Ignacy, Stanisław, Jan, Paweł Truszkowski 1820, KAMŚ 8: „(...) stawił się urodzony Ignacy Truszkowski młodzian (...) urodzonych Stanisława Truszkowskiego i Rozalii z Ogonowskich w wsi Ratowie Starym na gospodarstwie osiadłych dziedzicow cząstkowych wwsi Ratowie Starym zamięszkałych małżokow syn (...) wprzytomności urodzonych (...) Jana Truszkowskiego (...) Pawła Truszkowskiego (...) gospodarzy rolnych w wsi Ratowie Starym dziedzicow cząstkowych”; Andrzej, Adam, Józef Trsuzkowski 1821, KAMŚ 21: „(...) stawił się urodzony Andrzey Truszkowski (...) wwsi Truszkach pikulach na gospodarstwie osiad[ł]y po oycu (...) niegdy Adama Truszkowskiego i Julianny z Skarzynskich małzonkow (...) syn (...) wprzytomności urodzonych (...) Jozefa Truszkowskiego (...) gospodarzy rolnych wwsi Truszkach Pikulach osiadłych”; Ewa z Truszkowskich 1821, KAMŚ 26: „(...) sławetnych Jana Szczucinskiego i Ewy z Truszkowskich małzonkow maystrow kunsztu szewieckiego wwsi Czerwinie (...) syn”; Kazimierz, Michał Truszkowski 1821, KAMŚ 28: „(...) stawił się urodzony Kazimierz Truszkowski młodzian (...) niegdy urodzonych Michała Truszkowskiego i zyiącey Anny z Baczewskich małzonkow w wsi Truszkach Krukach (...) osiadłych (...) syn”; Konstancja z Truszkoskich, Marcin, Franciszek Truszkowski 1823, KAMŚ 14: „(...) stawiła się pani Konstancya z Truszkoskich Chomentoska szlachcianka wdowa (...) urodzonych niegdy Marcina Truszkowskiego i Rozalii [z] Szabłowskich małżonkow szlachty w wsi Sierzputach Starych na gospodarstwie rolnym (...) corka (...) w przytomnosci urodzonych Franciszka Truszkowskiego (...) w wsi Truszkach (...) gospodarzy rolnych dziedzicow cząstkowych szlachty”; Franciszek Truszkowski 1823, KAMŚ 15: „(...) w przytomności urodzonych (...) Franciszka Truszkowskiego (...) w wsi Budziskach osiadłych szlachty gospodarzy rolnych dziedzicow cząstkowych”; Agnieszka z Truszkowskich 1823, KAMŚ 16: „(...) urodzonych niegdy Jana Gostkoskiego i Agnieszki z Truszkowskich małżonkow w wsi Chomentowie na służbie zostaiącą corką”; Kacper, Andrzej Truszkowski 1823, KAMŚ 18; Franciszek Truszkowski 1823, KAMŚ 21: „(...) stawił się urodzony Franciszek Truszkowski szlachcic (...) kawaler (...) urodzonych niegdy Leona i żyiącey Elzbiety z Wroblewskich (...) małżonkow syn w wsi Jastrząbce Starey w służbie w obowiązkach parobka zostaiący”; Joanna z Truskowskich 1824, KAMŚ 3: „(...) sędzianka niezamęzna w wsi Duchnach Starych przy matce (...) niegdy Nikodema Duchnowskiego dziedzica folwarkow Zalesia Wypychow Zalesia Poczynkow Duchnow Starych z przyległościami w wsi Zalesiu Wypychach zmarłego i zyiącey Joanny z Truskowskich Duchnowski[ch] w wsi Duchnach Starych osiadłey małzonkow [córka]”; Walenty Truszkowski 1824, KAMŚ 4: „(...) wprzytomnosci urodzonego (...) Walentego Truszkowskiego (...) nauczyciela szkołki elementarney w Sniadowie”; Kazimierz, Michał, Walenty Truszkowski 1824, KAMŚ 11: „(...) stawił się urodzony Kazimierz Truszkowski szlachcic dziedzic cząstkowy w wsi Truszkach Krukach osiadły (...) wdowiec (...) urodzonych niegdy Michała Truszkowskiego i Anny z Baczewskich szlachty dziedzicow zmarłych [syn] (...) wprzytomnosci urodzonych (...) Walentego Truszkowskiego (...) z Sniadowa”; Walenty Truszkowski 1824, KAMŚ 12: „(...) wprzytomnosci urodzonych (...) Walentego Truszkowskiego (...) z Sniadowa (...) szlachty gospodarzy rolnych dziedzicow cząstkowych”; Jan, Jakub Truszkowski, Agnieszka z Truszkowskich 1824, KAMŚ 15: „(...) stawił się urodzony Jan Truszkowski kawaler (...) szlachcic dziedzic cząstkowy w wsi Truszkach Sapkach przy matce (...) urodzonych niegdy Jakuba Truszkowskiego (...) i zyiącey Agnieszki z Truszkowskich (...) szlachty rolnikow (...) osiadłych dziedzicow cząstkowych małzonkow”; Franciszka z Truszkowskich, Łukasz Truszkowski 1824, KAMŚ 17: „(...) stawiła się urodzona Franciszka z Truszkowskich Nowowieska wdowa (...) wyrobnica w miescie Sniadowie zamięszkała (...) urodzonych niegdy Lukasza Truszkowskiego i zyiącey Magdaleny z Makowskich (...) w wsi Truszkach Krukach osiadłey szlachcianki wyrobnicy małzonkow corką”;Walenty, Dionizy Truszkowski 1824, KAMŚ 27: „(...) stwili się urodzeni Walenty Truszkowski szlachcic niezeniaty przy rodzicach we wsi Truszkach Krukach (...) urodzonych Dyonizego Truszkowskiego (...) i Scholastyki z Jastrzębskich (...) szlachty dziedzicow cząstkowych rolnikow małzonkow spłodzony syn”; Marianna z Truszkowskich, Michał Truszkowski 1824, KAMŚ 27; Andrzej Truszkowski 1824, KAMŚ 28; Teresa z Truszkowskich, Dionizy Truszkowski 1824, KAMŚ 29: „(...) szlachcic gospodarz rolny w wsi Sierzputach Markach na oddzielnym gospodarstwie osiadły (...) urodzonych niegdy Michała i Teresy z Truszkowskich [Sierzputowskich] zmarłych rolnikow szlachty małzonkow spłodzony syn. Stawiła się także panna Franciszka Truszkowska szlachcianka (...) w wsi Truszkach Krukach przy rodzicach (...) urodzonych Dyonizego Truszkowskiego (...) i Scholastyki z Jastrzębskich (...) szlachty dziedzicow cząstkowych rolnikow (...) małzonkow corka”; Andrzej, Wawrzyniec Truszkowski, Salomea z Truszkowskich, Urban i Elżbieta Truszkowscy 1824, KAMŚ 33: „(...) stawił się urodzony Andrzey Truszkowski szlachcic dziedzic cząstkowy w wsi Truszkach Pikulach osiadły (...) wdowiec po zmarłey Salomeii z Truszkowskich urodzonych niegdy Urbana i Elzbiety z Zaorskich Truszkowskich małzonkow syn (...) stawiła się także pani Zofia z Brolinskich Truszkowska szlachcianka dziedziczka cząstkowa wwsi Truszkach Pikulach osiadła (...) wdowa po zmarłym Wawrzencu Truszkowskim”; Józef Truszkowski 1824, KAMŚ 42: „(...) wprzytomnosci urodzonych (...) Jozefa Truszkowskiego (...) z wsi Jemielitego Wypychow szlachty dziedzicow cząstkowych”; Łukasz, Jan Truszkowski 1825, KAMŚ 10; Franciszka z Truszkowskich, Joachim i Marianna Truszkowscy 1826, KAUMZŚ 4; Franciszek i Teresa Truszkowscy 1826, KAUMZŚ 8; Franciszek i Marianna Truszkowscy 1826, KAUMZŚ 22; Andrzej Truszkowski, Wojciech i Apolonia Truszkowscy 1826, KAUMZŚ 23: „(...) wprzytomności świadków Andrzeja Truszkowskiego (...) szlachty rolnikow w wsi Ratowie Starym zamięszkałych (...) zawarte zostało (...) małżeństwo między (...) młodzianem (...) a panną Jozefą Truszkowską córką Woyciecha i Appolonii małżonków Truszkowskich w wsi Truszkach Pikulach (...) osiadłych tamże zrodzoną i przy rodzicach zostaiącą”; Jadwiga z Truszkowskich 1827, KAUMZŚ 2: „(...) zawarte zostało (...) małżeństwo między (...) szlachcicem rolnikiem w wsi Olszewie zamięszkałym przy rodzicach urodzonym wteyze wsi z Jana i Jadwigi z Truszkowskich małzonkow Tyszkow tamże zamięszkałych”; Wojciech Truszkowski 1827, KAUMZŚ 3: „(...) wprzytomności świadkow Woyciecha Truszkowskiego (...) szlachty rolnych w wsi Duchnach Młodych osiadłych”; Józef Truszkowski 1827, KAUMZŚ 7: „(...) zawarte zostało (...) małzeństwo pomiędzy Jozefem Truszkowskim młodzianem szlachcicem rolnikiem w wsi Truszkach Pikulach zostaiącym i zrodzonym z Wawrzeńca i Zofii z Brolinskich małzonkow synem”; Kazimierz Trzuszkowski, Antoni i Franciszka Truszkowscy 1827, KAUMZŚ 9: „(...) zawarte zostało (...) małżeństwo pomiędzy Kazimierzem Trzuszkowskim młodzianem szlachcicem rólnym dziedzicem w wsi Sierzputach Starych zamieszkałym i wteyże wsi urodzonym z Antoniego i Franciszki z Szabłowskich małżonków Truszkowskich (...) synem”; Jakub Truszkowski 1827, KAUMZŚ 11: „(...) wprzytomności swiadków Jakóba Truszkowskiego (...) szlachty rólnych wwsi Ratowie Starym zamieszkałych”; Michał Truszkowski 1827, KAUMZŚ 13: „(...) wprzytomności swiadków Michała Truszkowskiego (...) szlachty rólnych wwsi Olszewie zamieszkałych”; Jan Truszkowski, Śniadowo Duchny Młode, był w bandzie Grzymały, 14.03.1865, PPŁ 1054; Józef Truszkowski, Śniadowo Truszki, był w bandzie Wawra, 14.03.1865, PPŁ 1055; Dionizy Truszkowski, Śniadowo Truszki, wydalony ze wsi, spis wydalonych nr 302, PPŁ 1075; Jan Truszkowski 1870, KAŚŁ 27; Andrzej Truszkowski 1876, WPRŁ 109; nazwisko nie występuje w NMK, SEM, SHNO, AŻP.
      Forma żeńska: Aleksandra Truszkowska 1756, LMŁ 2052; Franciszka Truszkowska 1816, KAMŚ 5': „(...) stawiła się panna Franciszka Truszkowska niezamezna (...) lat czterdzieści (...) niegdy urodzonych Franciszka i Teresy (...) Truszkowskich małzonkow gospodarzy z rolnictwa zyiących we wsi Truszkach Sabkach (...) córka (...) wprzytomności urodzonych (...) Dionizego Truszkowskiego (...) i Jakóba Truszkowskiego (...) we wsi Truszkach Krukach (...) gospodarzy rolnych”; Marcyanna, Rozalia Truszkowska 1816, KAMŚ 15: „(...) stawiła się pana Marcyana Truszkowska pełnoletnia (...) niegdy Rozalii z Sabłowskich Truszkowskiey (...) zmarłey na tym ze gospodarstwie przy swym oycu zamieskala corka (...) wprzytomności urodzonych (...) Pawła Truszkowskiego (...) Ignacego Truszkowskiego (...) gospodarzy rolnych (...) we wsi Ratowie Starym”; Marianna Truszkowska 1817, KAMŚ 57; Urszula Truszkowska 1817, KAMŚ 61; Marianna Truszkowska 1817, KAMŚ 67; Franciszka Truszkowska 1817, KAMŚ 8; Antonina Truszkowska 1818, KAMŚ 23; Marianna Truszkowska 1818, KAMŚ 10: „(...) stawiła się panna Maryanna Truszkowska (...) niegdy urodzonych Antoniego i Katarzyny z Zaorskich Truszkowskich małzonkow gospodarzy zrolnictwa żyiących we wsi Truszkach Krukach (...) na tym ze gospodarstwie przy swym bracie zamięszkała corka”; Wiktoria Truszkowska 1819, KAMŚ 63; Marianna Truszkowska 1819, KAMŚ 14; Maryanna Truszkowska 1819, KAZŁ 60; Klara Truszkowska 1820, KAMŚ 48: „(...) stawiła się panna Klara Truszkowska (...) niegdy urodzonych Franciszka i Petruneli z Zaorskich Truszkowskich (...) małżonkow gospodarzy rolnych we wsi Ratowie (...) przyswym bracie rodzonym utrzymuiąca się corka(...) wprzytomności urodzonych (...) Michała Truszkowskiego (...) ze wsi Ratowa (...) gospodarzy rolnych”; Jozefata Truszkowska 1820, KAMŚ 7: „(...) stawiła się panna Jozefata Truszkowska (...) przy rodzicach zostaiąca (...) urodzonych Antoniego Truszkowskiego i Franciszki z Szabłowskich małzonkow w wsi Sierzputach Starych gospodarzy rolnych tamze zamięszkała corka (...) wprzytomności urodzonych (...) wwsi Sierzputach (...) Michała Truszkowskiego (...) w Markach osiadłych”; Marianna Truszkowska 1823, KAMŚ 18: „(...) stawiła się panna Maryanna Truszkowska szlachcianka (...) urodzonych Kacpra Truszkowskiego (...) i Franciszki z Zarębow małżonkow szlachty w wsi Truszkach Pikulach na gospodarstwie rolnem (...) przy rodzicach (...) corka (...) w przytomnosci urodzonych (...) Andrzeia Truszkowskiego (...) w wsi Truszkach (...) osiadłych szlachty gospodarzy rolnych dziedzicow cząstkowych”; Anna Truszkowska 1824, KAMŚ 8: „(...) niezeniaty szlachcic (...) w wsi Truszkach Krukach na szynku w karczmie osiadły urodzoney Anny Truszkowskiey Zochowskiey niezamęzney (...) syn”; Cyprian Truszkowski, Józefa z Truszkowskich 1824, KAMŚ 13: „(...) panna w wsi Ratowie Piotrowie (...) przy wuju szlachetnie urodzonym Cypryanie Truszkowskim dziedzicu części wsi Ratowo Piotrowo zostaiąca (...) slachetnie urodzonych niegdy Antoniego Warpechowskiego (...) i zyiącey Jozefy z Truszkowskich (...) pierwszego małzenstwa Wapechowska a wtorego Chryniewickiey w wsi Woronie powiecie bielskim kraju rossyyskim (...) w assystencyi swey matki (...) corka”;Kunegunda Truszkowska 1824, KAMŚ 27: „(...) stawił się urodzony Stanisław Sierzputowski szlachcic dziedzic cząstkowy w wsi Sierzputach Markach osiadły (...) wdowiec po zmarłey Maryannie z Truszkowskich (...) stawiła się także panna Kunegunda Truszkowska szlachcianka w słuzbie u brata zostaiąca w wsi Truszkach Krukach (...) urodzonych niegdy Michała Truszkowskiego i Anny z Baczewskich szlachty dziedzicow cząstkowych małzonkow spłodzona corka”; Aniela Truszkowska 1824, KAMŚ 28: „(...) stawiła się także panna Aniela Truszkowska (...) szlachcianka w wsi Truszkach Krukach przy oycu (...) urodzonych Andrzeja Truszkowskiego (...) i Salomei z Białobrzeskich zmarłey szlachty dziedzicow rolnych (...) małzonkow (...) corka”; Franciszka Truszkowska 1824, KAMŚ 29; Zofia Truszkowska 1824, KAMŚ 33; Anna, Franciszka Truszkowska 1824, KAMŚ 34: „(...) stawiła iśe także panna Anna Truszkowska szlachcianka w wsi Strzeszewie przy matce (...) dowodząca (...) metryką (...) z ksiąg koscioła wiznenskiego iz ma lat pietnascie (...) urodzoney Franciszki Truszkowskiey (...) a oyca niewiadomego (...) corka”; Joanna Truszkowska 1825, KAMŚ 10: „(...) stawiła się także urodzona Joanna Truszkowska panna szlachcianka (...) urodzonych niegdy Łukasza Truszkowskiego (...) i żyiącey Maryanny z Makowskich (...) małżonkow corka w wsi Truszkach Krukach przy matce osiadłey corka (...) w przytomnosci urodzonych (...) Jana Truszkowskiego (...) szlachcica gospodarza rolnego dziedzica w wsi Truszkach Krukach”; Jadwiga Truszkowska 1826, KAUMZŚ 4: „(...) między (...) młodzianem szlachcicem rolnem w wsi Szabłach Młodych zamięszkałym urodzonym w teyże wsi z Stanisława i Franciszki z Truszkowskich małżonkow Czartoryiskich (...) a panną Jadwigą Truszkowską corką Jachyma i Maryanny małżonkow Truszkowskich w wsi Truszkach Pikulach (...) przy rodzicach zostaiącą”; Magdalena Truszkowska 1826, KAUMZŚ 8: „(...) a panną Magdaleną Truszkowską corką Franciszka i Teressy małżonków Truszkowskich w wsi Truszkach Sapkach zamięszkałych (...) wteyże wsi zrodzoną a wsłużbie w Milewku zostaiącą”; Weronika Truszkowska 1826, KAUMZŚ 22: „(...) a panną Weroniką Truszkowską córką Franciszka i Maryanny z Sierzputowskich małżonków Truszkowskich w wsi Jastrząbce starey (...) osiadłych wteyże wsi urodzoną i przy rodzicach zostaiącą”; Józefa Truszkowska 1826, KAUMZŚ 23; Katarzyna Truszkowska 1876, KAŚŁ 17; Lucia Rostowska żona Adam z domu Truszkowska dziewiętnaście lat 1890, KAUW 37.

      Pewnie są pośród wymienionych wyżej przedstawicieli rodu Truszkowskich Pani krewni, lecz tego można dowieść, jeśli podejmie się systematyczne badania. W tym celu zapraszam do ŁTN im. Wagów w Łomży.
      Z pozdrowieniem
      Małgorzata Frąckiewicz

Zostaw komentarz

Twój e-mail nie zostanie opublikowany.