Paweł Gąssowski (1840-1898). Powstaniec styczniowy.

Dziedzictwo Powstania styczniowego

Paweł Gąssowski (1840-1898)

Powstaniec styczniowy, uczestnik wojny 1870-71.

Gąssowski Paweł - Powstaniec Styczniowy

Gąssowski Paweł – Powstaniec Styczniowy

Urodzony 22.08.1840 roku w Andrzejowie, syn Wiktora i Kazimiery Karwowskiej. W 1862 roku ukończył Liceum Szlacheckie w Petersburgu i rozpoczął służbę wojskową w Brześciu. Zbiegł do powstania. Początkowo jako porucznik, a później rotmistrz, adiutant pułkownika Ludwika Żychlińskiego, dowódcy i organizatora oddziału mazowieckiego Dzieci Warszawy. Po przegranej pod Brenicą /19 VII/ okazał zimną krew i energię gromadząc resztki oddziału. Również po starciu pod Milanówkiem /7 VIII/ w którym dowodził nieudolnie Grabowski i Sokołowski doprowadził część rozbitków do Żychlińskiego. Odznaczył się pod Przypkami /30 IX /, Grodziskiem i Młochowem /1 XI/. Po przegranej pod Żelazną, w której Gąssowski dowodził kawalerią, Żychliński ciężko ranny musiał opuścić pole walki. Dowództwo przejął major Ślepowicz, który przekazał oddział pod rozkazy Gąssowskiego. Pawełek tropiony przez liczniejsze oddziały rosyjskie wielokrotnie zmieniał miejsce pobytu. Ostatecznie jego partia rozbita została w Lipie pod Głowaczowem /15 II 1864/. Prawdopodobnie pozostawał na polu walki jeszcze do kwietnia.

   Wyemigrował do Francji. 21.11.1864 roku wstąpił w Lyonie do Legii Cudzoziemskiej na 5 lat. Walczył w Afryce i w latach 1865-67 w Meksyku. Odznaczony medalem Meksyku. 26.12.1867 roku, po anulowaniu angażu wykreślony z listy żołnierzy Legii. Skierowany do miasta Metz. Uczestniczył w wojnie francusko – pruskiej w randze pułkownika. W 1871 roku wzięty do niewoli w której miał przebywać 10 lat. Powrócił do kraju i osiadł dobrach rodzinnych w Tajenku. Zmarł w 1898 roku. Pochowany został na cmentarzu w Bargłowie. Według nekrologu pozostawił pamiętnik, który prawdopodobnie zaginął.
Źródła:  
Robert Bielecki, Polacy w Legii Cudzoziemskiej. Warszawa-Łódź 1992.
Zygmunt Kolumna, Pamiątka dla rodzin polskich. Kraków 1868. / tu mylna informacja, że zginął pod wsią Prace/
Krystyna Lejko, Powstanie styczniowe i zesłańcy syberyjscy. Warszawa 2004 /tu daty 1845-1896/
Polski Słownik Biograficzny, T VII./ tu brak informacji o jego losach po powstaniu /
„Echa Płockie i Łomżyńskie” nr 12 / 1898 / nekrolog  P. G. /
Gąssowski Paweł w Legii Cudzioziemskiej

Gąssowski Paweł w Legii Cudzoziemskiej

Pomnik pod wsią Lipa

Pomnik pod wsią Lipa

Red. Jarosław Marczak

Artykuł pochodzi:

http://grajewiak.pl/

Redakcja serwisu

1532 Ogólnie 2 Dziś
  
 

Zostaw komentarz

Twój e-mail nie zostanie opublikowany.