Od Redakcji W pierwszym wydaniu książki w 1996 roku, autor napisał: „.. Wiem, że nie wyjaśniłem tu wszystkich spraw. Że wiele jeszcze pozostało z pewnością do zrobienia, ale myślę, że zrobiłem wszystko, na co mnie w moich warunkach było stać. Przypuszczam, że Czytelnicy mogliby tu jeszcze wiele informacji uzupełnić. Byłbym Im za to bardzo wdzięczny.” [...]

Spis fotografii 1. Jerzy Smurzyński – zdjęcie z okresu okupacji – ze zbiorów autora 2. Rok 1942 – wiosna – niemiecki kierownik sklepu i jego pracownik – Marian Smurzyński – ze zbiorów autora 3. Rok 1942 – wiosna – sklep niemiecki, polscy pracownicy i niemieckie kierownictwo – ze zbiorów autora 4. Więzienie łomżyńskie, widok z [...]

S ł a w i e c W odróżnieniu od Giełczyna, czy Jeziorka, po wyzwoleniu stwierdzono w Sławcu istnienie tylko jednego masowego grobu, a właściwie, zapełnionego zwłokami 25-cio metrowego odcinka starych okopów. Odstępujący Niemcy usiłowali prawdopodobnie zniszczyć zwłoki, ale celu nie osiągnęli. Jak stwierdzają p.p. Pastorczyk i Krajewska (por. rozdz. II – „Sławiec”), niektóre ofiary [...]

K o s ó w k a Trudno jest dziś ustalić, świadkiem ilu zbrodni był las położony pomiędzy Boguszami a wsią Kosówka, nazwany w Rejestrze „Lasem Kosówka”: Jak pisałem w rozdziale II w lesie tym z pewnością odbyło się co najmniej sześć egzekucji, a rzeczywista ilość straconych jest niemożliwa do ustalenia. Podobnie jak w innych [...]

J e z i o r k o Ankiety Sądu Grodzkiego, o których pisałem w rozdziale II, złożone przez burmistrza Łomży już po pracach w Lesie Jeziorkowskim, były niejako ich protokółem. Wiosną 1945 r. w Lesie Jeziorkowskim znaleźliśmy tylko trzy zapadnięte doły, których powierzchnie były ok. l metra niższe od otaczającego terenu. We wszystkich, po [...]

G i e ł c z y n Właściwie cały 66 oddział Lasu Giełczyńskiego powinno się uznać za jeden wielki cmentarz, gdyż, jak pisałem wyżej, egzekucje odbywały się przez pewien czas prawie codziennie, a zwłoki były zakopywane w różnych, niekiedy nieprawdopodobnych miejscach. Nie jest możliwe ustalenie rzeczywistej ilości zamordowanych tu osób. Liczby podane w ankiecie [...]

III. Leśne cmentarze. Większość egzekucji masowych była dokonywana w miejscach zamieszkania ofiar. Stąd też łatwiejsza była identyfikacja i możliwość normalnego pochówku. Jednak więcej liczbowo ofiar kryje pięć lasów wybranych przez hitlerowców jako miejsca wielokrotnych mordów. Po zakończeniu wojny zlokalizowano w lasach znaczną część zbiorowych mogił, a czasami nawet ustalono nazwiska pogrzebanych. W niektórych przypadkach udało [...]

UNDY CZARNOWO, WNORY WANDY, WROCEŃ, ZAWADY. Undy Czarnowogm. Kołaki Kościelne 22 lipca 1944 roku Przed nadchodzącym frontem Niemcy rekwirowali bydło i stadami pędzili je w kierunku Prus Wschodnich. Takie stado próbowali odbić partyzanci w pobliżu wsi Undy Czarnowo. W odpowiedzi żołnierze Wehrmachtu wraz z żandarmami z posterunku w Kuleszach Kościelnych, dokonali pacyfikacji wsi. Podczas tej [...]

SŁAWIEC *, SREBRNY BOREK S ł a w i e c gm. Nowogród 23 lipca 1943 roku Nie ulega wątpliwości, że egzekucja w Sławcu była dziełem grupy Müllera. Podaje to dokument Delegatury Rządu „Przegląd ważniejszych wydarzeń w kraju z sierpnia 1943 roku.”2 O mordowaniu w Sławcu więźniów z łomżyńskiego więzienia mówi także „Meldunek z VI [...]